De 12 gezondheidsvoordelen van sauna voor de mentale gezondheid
15 augustus 2023 
8 min. leestijd

De 12 gezondheidsvoordelen van sauna voor de mentale gezondheid

Wist jij al dat de sauna veel voordelen heeft voor de mentale gezondheid? Veel mensen weten dat de sauna goed is voor je fysieke gezondheid en gaan er graag heen omdat het heel ontspannend is. 

Maar nu wordt ook steeds meer duidelijk dat naar de sauna gaan ook heel goed is voor je stemming, je mentale gezondheid en je hersenen in het algemeen.

Het zijn voor de infrarood sauna's die deze voordelen met zich meebrengen. Maar in feite zijn alle soorten hetelucht baden goed. Wil jij graag gebruik maken van de sauna en heb je dat nog niet eerder gedaan? 

Begin dan rustig en bouw de tijdsduur dat je erin verblijft langzaam op. Respecteer de grenzen van je lichaam.

Hieronder geven we je 13 voordelen van de traditionele en infrarood sauna die de gezondheid van je hersenen en je mentale gezondheid ondersteunen.

1. Sauna helpt stress te verminderen

Ga jij graag naar de sauna, dan heb je kans dat je daardoor minder last hebt van angst en stress. Uit onderzoek blijkt dat mensen die die regelmatig een hetelucht bad nemen, lagere percentages cortisol in hun bloed hebben. Cortisol is het belangrijkste stress hormoon [1].


Ander onderzoek lijkt erop te wijzen dat je door te zweten meer gaat ontspannen. Dit kan zorgen voor een vermindering van angst en frustratie. Warmte is voor veel mensen plezierig en het werkt meestal erg ontspannend. Als het ook nog kan zorgen voor een afname van angst en stress, is dat zeker een reden om vaker naar de sauna te gaan.

2. Helpt bij ADHD-symptomen

Ook voor ADHD-symptomen kan de sauna voordelen hebben. Uit verschillende studies blijkt dat regelmatig gebruik ervan, kan zorgen voor een toename van noradrenaline [2]. Dit is een hormoon en neurotransmitter die belangrijk is voor concentratie en aandacht.

Voor een onderzoek bleven 11 gezonde vrouwen twee keer per week 20 minuten in een sauna. De onderzoekers zagen een toename van noradrenaline van 86%.

Behalve dat noradrenaline toeneemt, zorgt de stress die door de hitte wordt veroorzaakt, er ook voor dat je lichaam dit hormoon beter kan opslaan om later te kunnen gebruiken. 

De wetenschappers denken dat sauna therapie voor mensen met ADHD een goede alternatieve behandeling kan zijn.

3. Helpt bij chronische vermoeidheid

Voor chronische vermoeidheid kan de sauna eveneens een geweldig middel zijn. Deze aandoening is zeer complex. Wanneer je hier last van hebt, heb je continu een gebrek aan energie. De vermoeidheid duurt langer dan zes maanden.

Chronische vermoeidheid heeft ook invloed op je concentratie, geheugen en stemming. Vaak komen er eveneens slaapstoornissen, gewrichts- en spierpijn en spijsverteringsklachten bij kijken. Er is sprake van een toename van mensen met deze aandoening, vanwege het Post Covid Syndroom.

Sauna's kunnen de klachten mogelijk verminderen. Uit onderzoek bleek dat een dagelijkse sessie in de infraroodsauna de symptomen van chronische vermoeidheid sterk verbeterde. Dat betekende dat de deelnemers minder moe waren, minder pijn hadden en beter sliepen.

Daarbij komt dat uit andere studies blijkt dat het ook zorgde voor een afname van angst- en depressieklachten. Worstel jij met (chronische) vermoeidheid en bijkomende mentale klachten, dan zou je zeker eens een paar saunabezoeken kunnen proberen.

Wist je dat? In de sauna warm je goed op. Je huid kan tot 40 graden opwarmen en je lichaamstemperatuur tot 38 graden.

4. Sauna kan depressie verlichten

Heb je last van depressie of andere stemmingsklachten, dan kun je de sauna inzetten voor je mentale gezondheid. Bij een onderzoek kregen mensen met een zware depressie zes weken lang een sauna behandeling of een nep behandeling. Dit zorgde voor een significante verbetering van hun symptomen [3].

De onderzoekers kwamen erachter dat de effecten bijna 2,5 keer zo sterk waren vergeleken met een normale behandeling voor depressie. Depressie is een complexe aandoening en er zijn veel verschillende factoren die meespelen. Maar waarschijnlijk speelt een bepaald eiwit, dynorfine, een rol bij deze opvallende resultaten.

De effecten van dynorfines

Je lichaam maakt dynorfines aan bij een zware belasting (zoals de sauna of een zware training), waarbij je je ongemakkelijk gaat voelen. Dynorfines zijn vergelijkbaar met endorfines, stofjes die een stuk bekender zijn. Alleen worden deze aangemaakt wanneer we sporten en zij zorgen ervoor dat we ons goed voelen.

Ook al voelen we ons onplezierig door dynorfines, uiteindelijk zorgt een tijdelijke stijging van deze stof ervoor dat je gevoeliger wordt door endorfines. Daardoor word je op den duur gevoeliger voor de plezierige effecten van inspanning of de sauna.

Dat is waarom je je na een workout of een sauna sessie heerlijk kunt voelen. De effecten worden sterker als je het vaker doet.


Onderzoek naar sauna bij depressie

Uit onderzoek komt ook naar voren dat de sauna je positieve gevoelens kan bezorgen. Onder invloed van de hitte stress maakt je lichaam meer endorfines aan, die je een positief effect op je stemming hebben [4]. En het voordeel is, dat deze veranderingen semi-permanent lijken te zijn. De sauna kan je mentale gezondheid dus echt een boost geven.

Wetenschapper Jeffrey Lieberman deed twee onderzoeken naar de effecten van de sauna op depressie. In het eerste onderzoek kregen deelnemers met een zware depressie slechts een sessie per week in de infrarood sauna en dit zorgde voor een afname in klachten van 50%.

In een vervolgonderzoek zaten deelnemers één keer in de sauna. De deelnemers merkten dat dit een krachtig antidepressief effect had. En dit effect hield zes weken aan, dat had de onderzoeker zelf ook niet verwacht. Volgens Lieberman is de sauna een veilige behandeling, die een langdurig positief effect kan hebben.

De sauna kan bij depressie dus goede resultaten hebben. Het is een veilige en natuurlijke manier om je klachten te proberen te verminderen.

5. kan spanningshoofdpijn verminderen

Als je last hebt van chronische spanningshoofdpijn, kan dat je leven flink belemmeren. De pijn kan intens zijn, zodat je vaak niet kunt doen wat je wilt. Deze vorm van hoofdpijn komt regelmatig terug (meer dan 15 keer per maand).

Maar de sauna kan hier mogelijk verlichting brengen. Je kunt deze hitte therapie zelf toepassen en zelf bepalen hoe lang en hoe intensief je jezelf blootstelt aan de hitte. Geef je lichaam de tijd om te wennen en kijk hoe je hierop reageert. Als het goed gaat kun je steeds langer in de sauna blijven.

Mogelijk kan dit helpen om de intensiteit van de hoofdpijnaanvallen te verminderen.

6. Stimuleert groei myeline

Myeline is een vettige, witte stof die om de uiteindes van veel zenuwcellen zit. Het is een laagje dat helpt je zenuwcellen te beschermen en zorgt dat de signalen tussen zenuwcellen beter en sneller kunnen doorkomen. Myeline is dus erg belangrijk voor het goed functioneren van je zenuwstelsel en daardoor ook voor je mentale gezondheid.

In de sauna wordt je lichaam blootgesteld aan hitte. Dit veroorzaakt tijdelijk hitte stress. Onder invloed daarvan maakt je lichaam een hormoon, prolactine, aan dat de aanmaak van myeline bevordert.

Bij een onderzoek bleven gezonde jonge mannen in de sauna tot ze zeer vermoeid waren. Er was sprake van een tienvoudige toename van prolactine. De sauna lijkt dus een goede manier om de aanmaak van myeline te stimuleren en je mentale gezondheid te ondersteunen.

7. Helpt zware metalen uitscheiden

In het dagelijks leven word je regelmatig blootgesteld aan allerlei schadelijke stoffen. Daar vallen ook zware metalen onder, zoals cadmium, kwik, lood en arseen. Deze schadelijke stoffen stapelen zich op en zullen je lichaam steeds zwaarder belasten.

Ze kunnen klachten veroorzaken, zoals vermoeidheid, huiduitslag, pijnlijke gewrichten en brain fog. Zware metalen kunnen daardoor ook je mentale gezondheid ondermijnen.

Een van de vele voordelen van de sauna is dat de hoge temperaturen ervoor zorgen dat je gaat zweten. Er zijn mensen die van nature niet veel zweten. Dat kan problemen veroorzaken, omdat dat ontgiften via je huid belemmert.

Dat is normaal gesproken een goede manier om zware metalen uit te scheiden. Als je niet snel zweet, kan de sauna je lichaam helpen om toch van deze schadelijke stoffen af te komen.

Wist je dat? Als je in een goed hete sauna zit kun je wel een halve tot een hele liter vocht kwijtraken. Het is wel belangrijk dit snel weer aan te vullen. Dus let op dat je voldoende drinkt tijdens en na je sauna sessies.


8. Kan helpen bij Anorexia

De sauna kan waarschijnlijk ook de mentale klachten van anorexia verlichten. Bij deze aandoening is er sprake van een hevige angst om aan te komen en een verlangen om dunner te zijn. Mensen proberen zo min mogelijk te eten en houden hun gewicht continu in de gaten.

Onderzoekers onderzochten de effecten van zweten in de sauna op anorexia. Het leek klachten van depressie, stress en hyperactiviteit te kunnen verminderen [5].

9. Sauna bevordert de aanmaak van BDNF

BDNF (brain-derived neurotrophic factor) is een eiwit dat van nature voorkomt in de hersenen. Het speelt eveneens een belangrijke rol in het verlagen van het risico op psychische klachten. Daarnaast zorgt het tevens voor een verbeterde stemming.

BDNF kan dit doen door de hersencellen te beschermen en te repareren en het stimuleert de aanmaak van nieuwe hersencellen. Veel onderzoekers beschouwen de stof als een natuurlijk middel tegen depressies. Het kan dan ook angstklachten en depressie verminderen.

Het kan dus zinvol zijn om ervoor te zorgen dat je voldoende BDNF in je lichaam hebt. Je kunt de sauna hiervoor gebruiken. Uit onderzoek blijkt dat jezelf blootstellen aan de hitte van de sauna de aanmaak van BDNF stimuleert. Ook dat is dus een manier waarop de sauna je mentale gezondheid een boost kan geven.

10. Verlicht pijnklachten

Heb je last van chronische pijn, zoals fibromyalgie, dan kan een bezoek aan de sauna ook de moeite waard zijn. Als je pijn hebt, je inspant of stress ervaart, maakt je lichaam bèta-endorfines aan. Dit zijn natuurlijke stoffen die pijn verlichten.

De sauna is in feite ook een activiteit die stress veroorzaakt. Ook dan maakt je lichaam endorfines aan. Er zijn meerdere onderzoeken gedaan, waaruit blijkt dat een verblijf in een droge sauna, zorgt voor een significante toename van bèta-endorfines. Daarom kunnen regelmatige sauna sessies zorgen voor een afname van pijn bij fibromyalgie en andere pijnlijke aandoeningen.

Wist je dat? Ben je nog niet gewend aan de sauna en lukt het nog niet er lang in te blijven? Probeer in ieder geval minimaal 6 minuten in de sauna te zitten, dan profiteer je al van de positieve effecten.

11. Minder kans op dementie

Dementie is een angstaanjagende ziekte. Niet alleen is het een dodelijke ziekte (het is voor vrouwen op dit moment doodsoorzaak nummer 1). Er is ook nog geen geneesmiddel voor. Alles wat kan helpen te voorkomen dat je deze ziekte krijgt, is dan natuurlijk welkom. Sauna therapie kan een goede optie zijn.

In Finland volgden wetenschappers gedurende 20 jaar de gezondheid van meer dan 2300 mannen. De mannen die gemiddeld 4 tot 7 keer per week naar de sauna gingen, bleken 66% minder kans te hebben om dementie te krijgen, vergeleken met mannen die maar 1 keer week gingen [6].

Regelmatig naar de sauna gaan is dus niet alleen heel fijn, het is ook een manier om je mentale gezondheid op pijl te houden. En het voordeel is in dit geval, hoe vaker hoe beter!


12. Sauna verbetert de nachtrust

Ook een goede nachtrust is van groot belang voor je mentale gezondheid en het goed functioneren van de hersenen. Heb jij slaapproblemen, dan zou de sauna hier bij kunnen helpen.

Een van de voordelen van naar de sauna gaan, is dat het mogelijk de aanmaak van het stofje melatonine stimuleert. Melatonine is een hormoon dat ervoor zorgt dat je 's avonds slaperig wordt. Het helpt je langer en dieper te slapen.

Verder kan een saunabad voor het slapengaan je helpen ontspannen, zowel fysiek als mentaal, wat ook kan helpen bij slaapproblemen.


Over de schrijver
Mirjam voelde zich als kind al verbonden met de natuur. Daaruit voortvloeiend komt een grote passie voor gezondheid, natuurlijke geneeswijzen en gezonde voeding. Verder is ze gek op lezen, yoga & schrijven. Als het lekker weer is buiten, gaat ze er graag op uit om nieuwe wandelpaden te ontdekken.
Reactie plaatsen